Czym jest diament syntetyczny? Jak powstaje, jak się go ocenia i dokumentuje

Czysty węgiel w regularnej sieci krystalicznej, wyhodowany w kilka tygodni metodą HPHT lub CVD, a następnie oszlifowany, oceniony według czterech C i opisany laserem.

Zaktualizowano 13 października 2026

Diament syntetyczny jest diamentem. To węgiel ułożony w tej samej regularnej sieci krystalicznej co diament wydobywany z ziemi, o tej samej twardości, tym samym współczynniku załamania światła i tym samym ogniu. Różni się pochodzeniem: rośnie w ciągu kilku tygodni w urządzeniu, a nie przez epoki geologiczne głęboko we wnętrzu Ziemi. Żadne oko ani zwykły test jubilerski nie odróżni ich od siebie; laboratorium gemmologiczne potrafi to zrobić za pomocą specjalistycznych przyrządów.

Dwa sposoby wyhodowania diamentu

HPHT, wysokie ciśnienie i wysoka temperatura. Ta metoda odtwarza warunki, w jakich diament powstaje w naturze.

  • Prasa ściska niewielką komorę wzrostu do około 5–6 gigapaskali, czyli mniej więcej 50 000–60 000 razy więcej niż ciśnienie otaczającego nas powietrza, w temperaturze od 1300 do 1600 °C.
  • Wewnątrz komory węgiel rozpuszcza się w stopionym metalu (żelazie, niklu lub kobalcie) i krystalizuje na małym zarodku diamentu.

CVD, chemiczne osadzanie z fazy gazowej. Ta metoda buduje diament z gazu.

  • Cienkie płytki zarodkowe diamentu leżą w komorze próżniowej wypełnionej mieszaniną metanu i wodoru.
  • Mikrofale zamieniają gaz w świecącą plazmę, a atomy węgla osadzają się na zarodkach, warstwa po warstwie.
  • Wzrost trwa kilka tygodni. Wiele diamentów CVD poddaje się następnie krótkiej obróbce HPHT, aby poprawić ich barwę.

W obu przypadkach surowy kryształ jest potem szlifowany i polerowany dokładnie tak jak diament wydobyty z ziemi.

Te same właściwości fizyczne

Właściwość Diament syntetyczny
Skład węgiel, C
Układ krystalograficzny regularny
Twardość (Mohs) 10, najtwardszy materiał jubilerski, naturalny czy syntetyczny
Współczynnik załamania światła 2,42
Dyspersja (ogień) 0,044
Gęstość 3,52 g/cm³
Charakter optyczny jednołomny
Przewodzenie ciepła niezwykle wysokie (dlatego reagują na niego „testery diamentów”)

Jak laboratorium go rozpoznaje

Ponieważ chemia jest identyczna, identyfikacja opiera się na tym, jak rósł kryształ. Diamenty HPHT i CVD mają charakterystyczne wzory wzrostu, widoczne w obrazowaniu w głębokim ultrafiolecie, oraz charakterystyczne ślady pierwiastków, takich jak azot, bor czy krzem, mierzone spektroskopowo. Raporty z oceny zawsze podają, że kamień jest syntetyczny („laboratory-grown”), a laboratoria zwykle wypisują laserem numer raportu na rondyście kamienia (jego wąskiej zewnętrznej krawędzi); IGI oznacza diamenty syntetyczne przedrostkiem „LG”.

Jak się go ocenia

Diamenty syntetyczne ocenia się według tych samych skal co każdy diament, czyli czterech C:

  • Cut (szlif): proporcje, symetria i wypolerowanie, które decydują o tym, jak dobrze kamień oddaje światło.
  • Colour (barwa): od D (bezbarwny) w dół alfabetu.
  • Clarity (czystość): od bez skazy do z inkluzjami, oceniana w powiększeniu 10×.
  • Carat (masa): jeden karat to 0,2 grama.

Certyfikat do naszych pierścionków

Do naszych pierścionków z diamentem syntetycznym możesz dodać certyfikat IGI (100 € lub 100 USD). International Gemological Institute bada kamień i wystawia raport z jego wymiarami i ocenami.

Jak go nazywamy

Słowo „diament” zawsze ma określenie. W Stanach Zjednoczonych wytyczne FTC dotyczące biżuterii (Jewelry Guides) wymagają określenia takiego jak „laboratory-grown” lub „laboratory-created”. We Francji prawo wymaga nazwy « diamant synthétique » lub « diamant de synthèse » i nie dopuszcza określeń takich jak « diamant de laboratoire ». Po polsku zawsze piszemy „diament syntetyczny”.

Pielęgnacja

Ciepła woda, odrobina łagodnego mydła i miękka szczoteczka, potem opłucz i osusz. Diament jest bardzo twardy, ale wciąż może się wyszczerbić, jeśli ostry cios trafi wzdłuż jego płaszczyzny łupliwości, dlatego zdejmuj pierścionek do ciężkiej pracy.

Diament syntetyczny czy moissanit syntetyczny?

Na pierwszy rzut oka wyglądają podobnie, ale to różne materiały. Moissanit silniej załamuje światło i pokazuje więcej ognia; diament jest twardszy i jednołomny. Nasz poradnik o moissanicie syntetycznym porównuje je obok siebie.